Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει το ενδεχόμενο επιβολής νέου έκτακτου φόρου στα κέρδη των εταιρειών πετρελαίου και φυσικού αερίου, με στόχο τη χρηματοδότηση μέτρων στήριξης απέναντι στο αυξημένο ενεργειακό κόστος.
Τη δυνατότητα επαναφοράς ενός ευρωπαϊκού μηχανισμού φορολόγησης των έκτακτων κερδών στον ενεργειακό τομέα εξετάζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς οι υψηλές τιμές ενέργειας εντείνουν τις πιέσεις για πρόσθετα μέτρα προστασίας των καταναλωτών.
Σύμφωνα με το Reuters, ο Ευρωπαίος Επίτροπος Κλίματος και Φορολογίας, Βόπκε Χούκστρα (Wopke Hoekstra), επιβεβαίωσε στις 12 Οκτωβρίου ότι η Επιτροπή προχωρά στη συγκρότηση ομάδας εργασίας, η οποία θα αξιολογήσει τις δυνατότητες εφαρμογής ενός νέου φόρου στα υπερκέρδη εταιρειών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Η πρωτοβουλία ακολουθεί σχετικό αίτημα έξι ευρωπαϊκών χωρών, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Ιταλία και η Ισπανία, που ζητούν να εξεταστεί η αξιοποίηση των έκτακτων κερδών του ενεργειακού τομέα για τη χρηματοδότηση παρεμβάσεων στήριξης.
Το προηγούμενο του 2022
Η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε υιοθετήσει αντίστοιχο έκτακτο μηχανισμό το 2022, κατά τη διάρκεια της ενεργειακής κρίσης που ακολούθησε τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Το μέτρο προέβλεπε προσωρινή εισφορά αλληλεγγύης επί των έκτακτων κερδών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στους τομείς του πετρελαίου, του φυσικού αερίου, του άνθρακα και της διύλισης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Reuters, ο μηχανισμός απέφερε σχεδόν 29 δισ. ευρώ, τα οποία χρησιμοποιήθηκαν για τη χρηματοδότηση μέτρων αντιμετώπισης του αυξημένου ενεργειακού κόστους.
Ωστόσο, η προηγούμενη παρέμβαση έχει αποτελέσει αντικείμενο νομικών προσφυγών, γεγονός που αναμένεται να ληφθεί υπόψη κατά την εξέταση ενός νέου ευρωπαϊκού πλαισίου.
Τι εξετάζεται για τη νέα παρέμβαση
Η ομάδα εργασίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα αξιολογήσει τη νομική βάση και τις δυνατότητες εφαρμογής ενός νέου μηχανισμού φορολόγησης.
Στο παρόν στάδιο δεν έχουν προσδιοριστεί το ύψος του ενδεχόμενου φόρου, οι επιχειρήσεις που θα υπάγονται σε αυτόν ή το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής του.
Επίσης, δεν έχει διευκρινιστεί εάν η νέα παρέμβαση θα ακολουθήσει το μοντέλο του 2022 ή θα βασιστεί σε διαφορετικό σύστημα υπολογισμού των έκτακτων κερδών.
Η έναρξη της διαδικασίας αξιολόγησης δεν συνιστά απόφαση επιβολής νέου φόρου, καθώς θα απαιτηθούν περαιτέρω διαβουλεύσεις και οι προβλεπόμενες ευρωπαϊκές διαδικασίες.
Η ελληνική αγορά πετρελαίου και διύλισης
Η συζήτηση αποκτά ενδιαφέρον και για την ελληνική αγορά, στην οποία δραστηριοποιούνται μεγάλοι όμιλοι διύλισης και εμπορίας πετρελαιοειδών.
Εφόσον προχωρήσει η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία, το πεδίο εφαρμογής της θα καθορίσει ποιες δραστηριότητες και ποιες επιχειρήσεις ενδέχεται να επηρεαστούν.
Προς το παρόν, δεν υπάρχει συγκεκριμένη πρόταση που να προβλέπει άμεση φορολογική επιβάρυνση των πρατηρίων καυσίμων, ούτε μπορεί να εξαχθεί ασφαλές συμπέρασμα για πιθανές επιπτώσεις στις τιμές λιανικής.
Η εξέλιξη θα εξαρτηθεί από το περιεχόμενο της πρότασης που ενδεχομένως θα διαμορφώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και από τις αποφάσεις που θα ακολουθήσουν σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
